Beatrice Murch

Op 10 april sloot Internet Archive Europe zich aan bij SETUP en het Next Nature Museum in Eindhoven voor de opening van het Facebook Museum, een project dat een vraag stelt die de meesten van ons liever uit de weg gaan: waarom kunnen we de platforms waarop ons leven draait niet loslaten?

Tijdens deze avond kwamen Brewster Kahle, oprichter van het Internet Archive, onderzoekster Marissa Memelink, cultuursociologe Siri Beerends, en Koert van Mensvoort, directeur van Next Nature, bijeen voor een gesprek dat al snel oversloeg van nostalgie naar urgentie.

Kahle traced the arc of digital communities from FIDO Net and GeoCities to MySpace, Vine, and Twitter, not as a history lesson but as a warning. These platforms held real communities, real memories, real voices. Most are gone. What survives lives in the Wayback Machine. “People want to share what they know,” he said, “and they’re awesome.” The problem is what happens to that sharing when it sits on someone else’s servers, subject to acquisition, shutdown, or deletion without notice.

Het panel legde de nadruk op iets dat belangrijker is dan technische conservering: vertrouwen. Een bezoeker van het Facebook Museum had zijn account omschreven als een externe harde schijf, in de veronderstelling dat de gegevens er gewoon zouden zijn wanneer hij ze nodig had. Kahle was duidelijk. Die veronderstelling is onjuist, en de meeste mensen weten dat, net zoals je weet dat er misschien geen back-up is van de foto's op je telefoon, maar er niets aan doet. De vraag is niet alleen hoe je dingen kunt opslaan. Het gaat erom hoe je systemen kunt bouwen die mensen daadwerkelijk genoeg vertrouwen om erop te kunnen rekenen.

Die vraag heeft een politiek antwoord. Kahle wees specifiek op wat er voor Europa op het spel staat. Als het continent geen openbare digitale infrastructuur opbouwt, waaronder openbare AI die is getraind op basis van cultureel erfgoed, zal de keuze beperkt blijven tot Amerikaanse of Chinese modellen. “Dat is niet goed genoeg“, zei hij, “en we beschikken over de technologieën om daar iets aan te doen.“

Het gedecentraliseerde web biedt een ander model: protocollen in plaats van platforms, gegevens waarvan je daadwerkelijk de eigenaar bent, en overstapkosten die niet aanvoelen als een ingrijpende operatie. Deze visie wordt in de praktijk gebracht tijdens evenementen als DWeb Camp, dat in juli voor het eerst aar Europa komt, in de bossen van Brandenburg, vlakbij Berlijn, Duitsland. Door technologen, kunstenaars en beleidsmakers samen te brengen om ‘wortelsystemen’ voor een veerkrachtiger internet te ontwikkelen, fungeert het kamp als een levend laboratorium voor deze principes. De weg is niet gemakkelijk, maar de koers is duidelijk.

Dit is precies het werk waarvoor Internet Archive Europe in het leven is geroepen. Door het internet te bewaren, kunnen samenlevingen zich herinneren wie ze waren en wat ze hebben opgebouwd. Dit is te belangrijk om te negeren.

De Facebook Museum runs at the Next Nature Museum in Eindhoven through September 2027, and the Internet Archive Europe looks forward to a continued partnership with SETUP Media Lab.

Beatrice Murch, programmamanager bij Internet Archive Europe, zal spreken tijdens het 'Cultural Heritage Under Attack: Saving Cultural Data in Times of Crisis' webinar op 31 maart 2026, georganiseerd door de Digital Humanities Research Hub van de School of Advanced Study, University of London.

Evenementdetails

📅 Datum: dinsdag 31 maart 2026 
⏰ Tijd: 16.00-17.30 uur GMT / 17.00-18.30 uur CEST
📍 Locatie: Online 
🎟 Registreren: sas.ac.uk

Deze sessie is de derde in de toonaangevende seminarreeks van de Research Hub, getiteld 'The Fragile Record: Incompleteness and Loss in Digital Cultural Heritage Collections'. Hierin komt een interdisciplinaire groep van onderzoekers en praktijkmensen bijeen om te onderzoeken wat er gebeurt wanneer collecties van cultureel erfgoed, archieven en digitale infrastructuren in gevaar komen, of dat nu het gevolg is van gewapende conflicten, politieke instabiliteit, klimaatcrises, cyberaanvallen of de langzame aantasting door technologische veroudering.

De vraag die in deze sessie aan de orde komt, is niet abstract. Archieven en culturele datasets worden steeds vaker het doelwit van aanvallen, misbruik en manipulatie. Instellingen die lange tijd werden gezien als oases van duurzaamheid en veiligheid, worden nu geconfronteerd met een andere realiteit. Tijdens deze sessie wordt zowel de paraatheid van instellingen als de reacties vanuit de gemeenschap onder de loep genomen, en wordt de vraag gesteld welke vormen van beheer en crisisbeheersing nodig zijn om echte veerkracht op te bouwen. Beatrice wordt vergezeld door Kalle Westerling, Fattori McKenna, Michael Weinberg, Pakhee Kumar, and Quinn Daedal, met presentatie van Anna-Maria Sichani en Kaspar Beelen.

Dit gesprek raakt de kern van waar Internet Archive Europe zich dagelijks voor inzet. Behoud is geen passieve bezigheid. Het vereist politieke wil, blijvende middelen en de juiste wettelijke kaders. Daarom blijven we particulieren, instellingen en organisaties in heel Europa oproepen tot het ondertekenen van de ‘Our Future Memory’-verklaring. De verklaring is een publieke toezegging om ons collectieve digitale geheugen te beschermen, de toegang daartoe te waarborgen en de juridische infrastructuur op te bouwen die onze archieven nodig hebben om de huidige crisis het hoofd te bieden. Mocht uw organisatie de verklaring nog niet hebben ondertekend, moedig haar dan aan om dit alsnog te doen.

Schrijf je in voor de sessie en deel deze op grote schaal. Dit is een belangrijk gesprek.

Brewster Kahle, de oprichter van het Internet Archive, zal aanwezig zijn bij de opening van het Facebook Museum op 10 april 2026, dat wordt georganiseerd in het Next Nature Museum (Evoluon) in Eindhoven.

Evenementdetails

📅 Datum: vrijdag 10 april 2026 
⏰ Tijd: 17:30 – 21:00 CET 
📍 Locatie: Next Nature Museum (Evoluon), Eindhoven 
🎟 Tickets: nextnature.org 

Het Facebook Museum is een project van de in Utrecht gevestigde kunst- en technologieorganisatie SETUP. Het stelt een ogenschijnlijk eenvoudige vraag: waarom kunnen we Facebook niet loslaten? In plaats van een schuldgevoel op te wekken of alternatieven op te dringen, nodigt het de bezoekers uit om stil te staan bij de emotionele realiteit van digitale gehechtheid: de herinneringen, de contacten, de jaren van ons leven die zijn opgeslagen op de servers van iemand anders. Het museum is van april tot en met september 2026 te bezoeken in het Next Nature Museum in Eindhoven.

Tijdens de openingsavond komen drie sprekers aan het woord. Marissa Memelink, de onderzoekster achter het Facebook Museum, zal vertellen wat het project aan het licht heeft gebracht over onze relatie met het platform. Siri Beerends, cultuursocioloog bij SETUP, zal onderzoeken waarom we niet louter passieve slachtoffers zijn van big tech, maar actieve deelnemers aan de systemen die ons in hun greep houden. Brewster zal spreken over de waarden en visie achter het Internet Archive: waarom archiveren belangrijk is, wie er baat bij heeft, en wat er op het spel staat wanneer de herinnering aan het web afhankelijk is van infrastructuur die de meeste mensen nooit zien of waar ze nooit bij stilstaan. Daarna volgen een paneldiscussie en een gesprek met het publiek.

Na afloop van het programma is het museum geopend voor een rondleiding op eigen gelegenheid, een Digital Wellness Center en een workshop waar bezoekers een plakboek met een ‘overlijdensbericht’ voor hun Facebook-account kunnen maken.

Dit is precies het soort gesprek waarvoor het Internet Archive in het leven is geroepen. Bij digitaal geheugen gaat het niet alleen om instellingen en servers. Het gaat om wat wij als individuen en gemeenschappen online hebben opgebouwd, en of we daar nog een betekenisvolle band mee hebben.

Volgende week zal Brewster Kahle, de oprichter van Internet Archive, het hoofdpodium betreden tijdens CloudFest 2026, ’s werelds grootste conferentie voor de cloudindustrie, die plaatsvindt in Europa-Park in Rust, Duitsland.

Evenementdetails

📅 Datum: donderdag 26 maart 2026 
⏰ Tijd: 16:20 uur CET 
📍Locatie: Main Stage, Europa-Park, Rust, Duitsland 
🎟 Registratie: cloudfest.com

In 2025 heeft het Internet Archive zijn triljoenste webpagina gearchiveerd, een van de belangrijkste mijlpalen in de geschiedenis van de openbare digitale infrastructuur. Tijdens het gesprek met Kahle, dat wordt geleid door Christian Dawson van de i2Coalition, wordt deze prestatie gevierd en tegelijkertijd kritisch gekeken naar wat de toekomst te bieden heeft.

Het gesprek gaat over de onverwachte uitdagingen bij het op grote schaal archiveren van het internet, de juridische en regelgevende druk die de manier waarop informatie online circuleert ingrijpend verandert, en wat de opkomst van AI betekent voor de toekomst van publieke kennis. Centraal staat een vraag die voor iedereen die werkzaam is op het open web van belang is: blijft het internet in het komende tijdperk een publieke bron, of wordt het iets veel geslotener?

Dit zijn geen abstracte zorgen. Het Internet Archive laat al bijna drie decennia zien dat het bewaren van informatie een politieke daad is, en niet alleen een technische. In een tijdperk waarin centralisatie in een stroomversnelling raakt en juridische strijd rond het digitale geheugen steeds heviger wordt, is de noodzaak van een open, publieke infrastructuur nog nooit zo groot geweest.

Voor de internetinfrastructuurgemeenschap die op CloudFest bijeen is gekomen, is dit een sessie die rechtstreeks raakt aan de belangen van het werk dat zij dagelijks verrichten.